ABB در آستانه بزرگ‌ترین خرید تاریخ خود؛ توافق 5.5 میلیارد دلاری برای تصاحب Rotork

اخبار

شرکت ABB در 16 جولای 2026 اعلام کرد که با هیئت‌مدیره شرکت انگلیسی Rotork بر سر شرایط یک پیشنهاد نقدی به توافق رسیده است. این معامله با ارزش سازمانی تقریبی 4.084 میلیارد پوند، معادل حدود 5.5 میلیارد دلار، در صورت دریافت تأییدهای لازم به بزرگ‌ترین خرید انجام‌شده در تاریخ ABB تبدیل خواهد شد. خرید هنوز نهایی نشده است، اما توافق رسمی دو طرف، حمایت یکپارچه هیئت‌مدیره Rotork و ابعاد راهبردی معامله، آن را به یکی از مهم‌ترین خبرهای صنعت اتوماسیون در سال 2026 تبدیل کرده است.

جزئیات پیشنهاد ABB برای خرید Rotork

بر اساس اطلاعیه رسمی مشترک دو شرکت، ABB از طریق یکی از شرکت‌های زیرمجموعه خود قصد دارد تمام سهام عادی منتشرشده و قابل انتشار Rotork را خریداری کند. پیشنهاد اصلی برای هر سهم Rotork برابر با 503 پنس نقدی است. سهام‌داران همچنین می‌توانند در صورت تصویب و پرداخت، سود مجاز حداکثر 3 پنس به ازای هر سهم را دریافت و حفظ کنند؛ بنابراین ارزش کل قابل دریافت برای هر سهم می‌تواند به 506 پنس برسد.

این پیشنهاد، ارزش کل سهام Rotork را در حالت کاملاً رقیق‌شده حدود 4.136 میلیارد پوند و ارزش سازمانی آن را حدود 4.084 میلیارد پوند برآورد می‌کند.

هیئت‌مدیره Rotork شرایط مالی پیشنهاد را منصفانه و منطقی ارزیابی کرده و به‌طور یکپارچه قصد دارد رأی مثبت به معامله را به سهام‌داران توصیه کند. بااین‌حال، توافق دو شرکت با انتقال قطعی مالکیت تفاوت دارد و Rotork تا زمان اجرایی‌شدن طرح همچنان یک شرکت مستقل و پذیرفته‌شده در بورس لندن خواهد بود.

Rotork چه شرکتی است و چرا برای ABB اهمیت دارد؟

Rotork یک شرکت مهندسی بریتانیایی و یکی از نام‌های شناخته‌شده جهان در حوزه کنترل هوشمند جریان است. این شرکت اکچویتورهای الکتریکی، پنوماتیکی و هیدرولیکی، کنترلرهای شیر، پوزیشنرها، تجهیزات ابزار دقیق و راهکارهای دیجیتال پایش و مدیریت اکچویتورها را طراحی و تولید می‌کند.

محصولات Rotork برای باز و بسته‌کردن یا تنظیم دقیق شیرهای صنعتی به کار می‌روند و در صنایعی مانند نفت و گاز، پالایشگاه، پتروشیمی، صنایع شیمیایی، نیروگاه، آب و فاضلاب، نمک‌زدایی، صنایع دریایی، زیرساخت و مراکز داده کاربرد دارند. در بسیاری از این پروژه‌ها، عملکرد صحیح اکچویتور تنها یک موضوع مکانیکی نیست؛ بلکه بخشی از ایمنی فرایند، قابلیت اطمینان تولید، مصرف انرژی و جلوگیری از توقف ناخواسته محسوب می‌شود.

Rotork در سال مالی 2025 حدود 777 میلیون پوند فروش داشت و حاشیه سود عملیاتی تعدیل‌شده آن 24.6% اعلام شد. همچنین این شرکت بین سال‌های 2022 تا 2025 به‌طور متوسط رشد ارگانیک درآمد سالانه 8% را ثبت کرده است؛ ارقامی که نشان می‌دهد ABB تنها یک برند معتبر را نمی‌خرد، بلکه به دنبال کسب‌وکاری با حاشیه سود بالا، شبکه خدمات گسترده و جایگاه قوی در تجهیزات حیاتی سطح فیلد است.

هدف ABB از این معامله چیست؟

ABB طی سال‌های اخیر سبد فعالیت خود را بیش از گذشته حول برق‌رسانی و اتوماسیون متمرکز کرده است. این شرکت در سیستم‌های کنترل توزیع‌شده یا DCS، کنترل فرایند، سیستم‌های ایمنی، ابزار دقیق، درایو، موتور، تجهیزات برق صنعتی و نرم‌افزارهای دیجیتال حضور گسترده‌ای دارد. باوجوداین، خرید Rotork می‌تواند حلقه «اجرای فیزیکی فرمان» را در زنجیره اتوماسیون ABB تقویت کند.

ABB این زنجیره را با مفهوم Sense-Control-Act توضیح می‌دهد: سنسورها و تجهیزات اندازه‌گیری وضعیت فرایند را حس می‌کنند، PLC یا DCS تصمیم کنترلی را می‌گیرد و اکچویتور فرمان را روی شیر یا تجهیز مکانیکی اجرا می‌کند. Rotork دقیقاً در بخش Act یا اجرای فرمان جایگاه قدرتمندی دارد. بنابراین ترکیب دو مجموعه می‌تواند به ABB اجازه دهد راهکار یکپارچه‌تری از اندازه‌گیری و تحلیل داده تا کنترل و حرکت واقعی شیر صنعتی ارائه کند.

طبق برآورد اعلام‌شده، Rotork در صورت تکمیل معامله حدود 3% به درآمد کل گروه ABB و حدود 12% به درآمد حوزه Automation این شرکت اضافه خواهد کرد. ABB انتظار دارد خرید از همان ابتدا اثر مثبتی بر حاشیه عملیاتی EBITA داشته باشد و از سال دوم پس از تکمیل، سود هر سهم را نیز افزایش دهد. این موارد پیش‌بینی مدیریتی هستند و تحقق آن‌ها به دریافت مجوزها، ادغام موفق و شرایط بازار بستگی دارد.

Rotork پس از نهایی‌شدن خرید چه جایگاهی خواهد داشت؟

برنامه ABB این است که Rotork پس از نهایی‌شدن معامله به‌عنوان یک بخش مستقل در حوزه کسب‌وکار Automation فعالیت کند. این رویکرد با مدل غیرمتمرکز ABB هم‌خوانی دارد؛ مدلی که در آن شرکت‌های خریداری‌شده تا حد زیادی هویت عملیاتی، نزدیکی به مشتری و سرعت تصمیم‌گیری خود را حفظ می‌کنند، اما از مقیاس جهانی گروه بهره می‌برند.

در چنین ساختاری، Rotork می‌تواند از شبکه فروش و خدمات ABB، دسترسی زودتر به پروژه‌های بزرگ، توان تحقیق‌وتوسعه، پلتفرم‌های نرم‌افزاری و ظرفیت‌های دیجیتال گروه استفاده کند. در مقابل، ABB به مجموعه‌ای گسترده از اکچویتورها، تجهیزات کنترل جریان، پایگاه نصب‌شده و تخصص مهندسی Rotork دسترسی پیدا می‌کند.

این خرید رقابت ABB را با کدام شرکت‌ها تشدید می‌کند؟

اثر راهبردی خرید Rotork تنها افزایش درآمد ABB نیست. این معامله، در صورت تکمیل، مرز رقابت ABB را از اتاق کنترل و ابزار دقیق به بخش Final Control و تجهیزات اجرایی فرایند گسترش می‌دهد. به همین دلیل ABB با گروهی از شرکت‌های تخصصی اکچویتور و همچنین غول‌های یکپارچه اتوماسیون وارد رقابت نزدیک‌تری خواهد شد.

Emerson؛ مهم‌ترین الگوی رقابتی برای ABB

مستقیم‌ترین رقیب ABB پس از اضافه‌شدن Rotork، Emerson خواهد بود. امرسون از طریق DeltaV در کنترل فرایند و از طریق برندهای Fisher و Bettis در شیرهای کنترل، اکچویتورها و تجهیزات Final Control سبد بسیار کاملی در اختیار دارد. برند FIELDVUE نیز پوزیشنرهای دیجیتال و قابلیت‌های تشخیص وضعیت شیر را تکمیل می‌کند.

Rotork به ABB کمک می‌کند به مدل یکپارچه امرسون نزدیک‌تر شود؛ یعنی مدلی که از DCS و نرم‌افزار تا شیر، اکچویتور و تشخیص وضعیت تجهیز را پوشش می‌دهد. بااین‌حال، نمی‌توان از پیشی‌گرفتن قطعی ABB از Emerson سخن گفت؛ زیرا سبد Fisher علاوه بر اکچویتور، خود شیرهای کنترل، رگولاتورها و تجهیزات گسترده Final Control را نیز شامل می‌شود.

Flowserve؛ رقابت در تجهیزات جریان و اتوماسیون شیر

Flowserve با برندهایی مانند Limitorque و Valtek یکی دیگر از رقبای مهم این معامله است. Limitorque در اکچویتورهای الکتریکی و Valtek در شیرهای کنترل و تجهیزات مرتبط حضور شناخته‌شده‌ای دارند. Flowserve علاوه بر این حوزه، سبد وسیعی از پمپ‌ها، آب‌بندها، شیرها و تجهیزات مکانیکی جریان را ارائه می‌کند.

ABB می‌تواند در یکپارچه‌سازی اکچویتور با DCS، ابزار دقیق، برق و نرم‌افزار کارخانه نسبت به Flowserve مزیت بیشتری پیدا کند. در مقابل، Flowserve همچنان در زنجیره مکانیکی کامل جریان، شامل پمپ، شیر، آب‌بند و اکچویتور، پوشش گسترده‌تری دارد. بنابراین برتری احتمالی ABB بیشتر در «اتوماسیون یکپارچه جریان» خواهد بود، نه الزاماً در کل بازار تجهیزات Flow Control.

AUMA؛ رقابت مستقیم در اکچویتورهای الکتریکی

AUMA یکی از رقبای مستقیم Rotork در اکچویتورهای الکتریکی و گیربکس‌های شیر است و محصولات آن در صنایع آب، نیروگاه، نفت و گاز، پتروشیمی، صنایع دریایی و پروژه‌های هسته‌ای استفاده می‌شود. در صورت تکمیل معامله، ABB از نظر وسعت کلی سبد اتوماسیون، اتصال به DCS و سیستم برق، نرم‌افزار، تحلیل داده و شبکه فروش چندمحصولی نسبت به AUMA جایگاه جامع‌تری خواهد داشت.

این مزیت به معنای برتری قطعی در کیفیت یا سهم بازار تک‌تک اکچویتورها نیست. AUMA همچنان یک متخصص متمرکز در اتوماسیون شیر باقی می‌ماند و رقابت واقعی در پروژه‌ها به مشخصات فنی، استانداردها، خدمات محلی، سابقه نصب و قیمت وابسته خواهد بود.

Baker Hughes؛ رقابت در کاربردهای سنگین و فرایندی

Baker Hughes از طریق برند Masoneilan شیرهای کنترل، اکچویتورهای پنوماتیکی، پوزیشنرهای دیجیتال، رگولاتورها و تجهیزات قطع اضطراری را عرضه می‌کند. این مجموعه به‌ویژه در نفت، گاز، پالایشگاه و کاربردهای Severe Service جایگاه مهمی دارد.

ABB همراه با Rotork می‌تواند در ارائه یک پکیج شامل DCS، ابزار دقیق، برق، نرم‌افزار و اکچویتور مزیت یکپارچه‌تری ایجاد کند؛ اما Baker Hughes همچنان در خود شیرهای کنترل و کاربردهای خاص پالایشگاهی و فرایندی تخصص عمیقی دارد.

فشار رقابتی بر Honeywell، Schneider، Siemens و Yokogawa

Honeywell، Schneider Electric، Siemens و Yokogawa بیش از هر چیز در سطح DCS، کنترل فرایند، ابزار دقیق و نرم‌افزار صنعتی با ABB رقابت می‌کنند. این شرکت‌ها سیستم‌های کنترل قدرتمندی دارند، اما سبد اکچویتور شیر آن‌ها در حالت کلی به گستردگی یک تولیدکننده تخصصی مانند Rotork نیست.

در صورت تکمیل خرید، ABB می‌تواند در پروژه‌هایی که کارفرما به دنبال یک تأمین‌کننده واحد از اتاق کنترل تا تجهیز نهایی روی خط لوله است، موقعیت جذاب‌تری پیدا کند. این مزیت به‌ویژه در پروژه‌های بزرگ نفت، گاز، پتروشیمی، آب، نیروگاه، صنایع دریایی و زیرساخت می‌تواند اهمیت داشته باشد.

آیا ABB با این خرید از رقبا پیشی می‌گیرد؟

پاسخ واقع‌بینانه این است که خرید Rotork می‌تواند ABB را در برخی بخش‌ها جلو بیندازد، اما برای اعلام برتری کلی هنوز زود است. ABB احتمالاً در مقایسه با شرکت‌های صرفاً تخصصی اکچویتور، از نظر ارائه راهکار کامل شامل برق، DCS، ابزار دقیق، نرم‌افزار و اجرای فرمان جایگاه گسترده‌تری خواهد داشت.

در مقابل، Emerson و Flowserve همچنان مزیت‌های مهمی دارند. Emerson سبد کامل‌تر Final Control و تجربه یکپارچه‌سازی گسترده‌ای میان DCS، شیر و اکچویتور دارد. Flowserve نیز در تجهیزات مکانیکی جریان، پمپ، شیر و آب‌بند پوشش بسیار وسیعی ارائه می‌کند. بنابراین نتیجه رقابت به نحوه ادغام Rotork، حفظ استقلال و سرعت نوآوری آن، اتصال محصولات به پلتفرم‌های ABB و موفقیت دو شرکت در فروش مشترک بستگی خواهد داشت.

مهم‌ترین تغییر این است که ABB دیگر فقط یک رقیب قدرتمند در کنترل، ابزار دقیق و برق صنعتی نخواهد بود؛ بلکه می‌تواند حضور خود را تا تجهیزی که در میدان شیر را واقعاً حرکت می‌دهد گسترش دهد. همین حلقه، ABB را به یکی از نزدیک‌ترین رقبای مدل یکپارچه Emerson تبدیل می‌کند.

خرید Rotork چه زمانی قطعی می‌شود؟

با وجود توافق رسمی، معامله هنوز تکمیل نشده است. اجرایی‌شدن خرید به رأی لازم سهام‌داران Rotork، تأیید دادگاه بریتانیا، دریافت مجوزهای ضدانحصار و سرمایه‌گذاری خارجی و تحقق سایر شرایط مندرج در اسناد معامله وابسته است.

دو شرکت انتظار دارند طرح معامله در نیمه اول سال 2027 اجرایی شود. تا آن زمان، استفاده از عبارت‌هایی مانند «خرید قطعی Rotork توسط ABB» دقیق نیست. عبارت صحیح‌تر این است که «ABB و Rotork بر سر شرایط خرید به توافق رسمی رسیده‌اند و معامله در انتظار تأییدهای قانونی و سهام‌داری است».

جمع‌بندی

توافق 5.5 میلیارد دلاری ABB برای خرید Rotork یکی از مهم‌ترین معاملات سال در صنعت اتوماسیون است. Rotork می‌تواند بخش Act در زنجیره Sense-Control-Act را برای ABB تقویت کند و حضور این شرکت را از سیستم کنترل، ابزار دقیق و نرم‌افزار تا اکچویتور و کنترل فیزیکی جریان گسترش دهد.

در صورت تکمیل معامله، ABB با Emerson، Flowserve، AUMA و Baker Hughes وارد رقابت مستقیم‌تری خواهد شد و در برابر سازندگان DCS مانند Honeywell، Schneider Electric، Siemens و Yokogawa نیز یک مزیت تازه در سطح تجهیزات اجرایی پیدا می‌کند. بااین‌حال، اعلام پیشی‌گرفتن قطعی ABB از رقبا به نتیجه ادغام و عملکرد بازار پس از نیمه اول 2027 وابسته است.

خلاصه اطلاعات معامله

موضوعجزئیات
تاریخ اعلام توافق16 جولای 2026
پیشنهاد نقدی503 پنس به ازای هر سهم
ارزش کل قابل دریافتحداکثر 506 پنس با احتساب سود مجاز تا 3 پنس
ارزش کل سهامحدود 4.136 میلیارد پوند در حالت کاملاً رقیق‌شده
ارزش سازمانیحدود 4.084 میلیارد پوند، معادل تقریبی 5.5 میلیارد دلار
وضعیت معاملهتوافق رسمی انجام شده، اما خرید هنوز نهایی نشده است
زمان مورد انتظار برای تکمیلنیمه اول 2027، مشروط به تأییدهای لازم
جایگاه آینده Rotorkبخش مستقل در حوزه Automation شرکت ABB

منابع